İş Sağlığı ve Güvenliği Hizmetleri Yönetmeliği ✔

İş Sağlığı ve Güvenliği Taban Puanları

Ülkemizde iş sağlığı ve güvenliği ile ilgili düzenlemelerin temeli 2012 yılında yayımlanan 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu’dur.

Bu kanuna dayanılarak çıkarılan ikincil düzenleme niteliğindeki İş Sağlığı ve Güvenliği Hizmetleri Yönetmeliği ise kanun kapsamındaki işyerlerinde iş sağlığı ve güvenliği ile ilgili hizmetleri yerine getirmek üzere oluşturulacak birimler ile kapsama dâhil işyerlerinde bu birimlerin oluşturulamaması halinde destek alınacak ortak sağlık ve güvenlik birimleri hakkındaki düzenlemeleri içermektedir.

Bu iki düzenleme, ülkemizde iş sağlığı ve güvenliği ile ilgili hizmetlerin yaygınlaşmasını sağlamış ve bu konuda alınacak önlemler bakımından işverenlere ciddi bir sorumluluk yüklemiştir.

İş Sağlığı ve Güvenliği Hizmetleri Yönetmeliği işverenler ile çalışanların iş sağlığı ve güvenliği temelindeki hak ve yükümlülükleri ile ilgili detaylı düzenlemeler yapmaktadır.

Bu çerçevede işyerlerinde oluşturulacak birimler ile ortak hizmet veren birimlerin kuruluşları ve çalışma esasları ile iş sağlığı ve güvenliği hizmetlerinin yürütülmesi için sağlanması gereken şartlar da İş Sağlığı ve Güvenliği Hizmetleri Yönetmeliği kapsamında yer alan düzenlemelerdir.

Bu birimlerde bulunacak odaların ölçülerinden, temin edilecek araç gerece kadar tüm detaylara Yönetmelikte yer verilmiştir.

Çalışanların iş kazası ve meslek hastalıklarına karşı korunmasını amaçlayan düzenlemelere yer veren İş Sağlığı ve Güvenliği Hizmetleri Yönetmeliği içinde yer alan düzenlemelerde bazı temel kavramlara yer verilmiştir.

Yapılan düzenlemelerde Bakanlık şeklinde yapılan tüm atıflar Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığını ifade etmektedir.

Yönetmelik içinde geçen Genel Müdürlü atıfları ise İş Sağlığı ve Güvenliği Genel Müdürlüğüne yapılmış sayılmaktadır.

İşyerlerinde iş sağlığı ve güvenliği ile ilgili olarak yapılan tüm iş ve işlemlerin söz konusu Genel Müdürlük tarafından kayıt altına alınarak izlenmesini sağlamak üzere bir kayıt ve takip programı oluşturulmuş olup, Yönetmelik içerisinde bu programdan İSG-KÂTİP olarak söz edilmektedir.

Ayrıca her işyerinde görevli işyeri hekimi ile iş güvenliği uzmanınca iş sağlığı ve güvenliği çerçevesinde birtakım tespitler yapılmakta ve bu çerçevede tavsiyelerde bulunulmaktadır. Bu tespit ve tavsiyelerin yazıldığı defterden ise Yönetmelikte onaylı defter olarak bahsedilmektedir.

İş Sağlığı ve Güvenliği Hizmetleri Yönetmeliği kapsamında yerine getirilmesi gereken sorumluluklarda çalışan tarafını temsil etmek üzere çalışan temsilcisi yetkilidir.

Çalışan temsilcisi aynı zamanda konu ile ilgili çalışmalara katılma ve çalışanları korumaya yönelik tedbirlerin alınmasını teklif etme hakkına sahiptir. İşverenin çeşitli konularda çalışan temsilcisinden görüş istemesi, Yönetmelik kapsamında çalışanları korumak üzere getirilmiş düzenlemeler arasında yer almaktadır.

İş Sağlığı ve Güvenliği Alanında İşverenin Yükümlülükleri

İş Sağlığı ve Güvenliği Taban Puanları
İş Sağlığı ve Güvenliği Hizmetleri Yönetmeliği

İş sağlığı ve güvenliği hizmetlerinin yürütülmesi ile ilgili olarak işverenin Yönetmelik uyarınca yerine getirmesi gereken sorumlulukları bulunmaktadır. Buna göre işveren;

  • İş sağlığı ve güvenliği konusunda işyerinde gerekli tedbirlerin alınması, uygulanması ve izlenmesi, işyerinde meydana gelebilecek iş kazaları ile meslek hastalıklarının önlenmesi, çalışanlara acil tedavi ve ilk yardım ile koruyucu sağlık ve güvenlik hizmeti verilebilmesi amacıyla işyeri hekimi ve iş güvenliği uzmanı olarak çalışanlarından uygun nitelik taşıyan kişileri görevlendirir.
  • Çok tehlikeli sınıfta yer alan işyerlerinde çalışan sayısının 10 ve üzerinde olması halinde ayrıca diğer sağlık personeli görevlendirmek de işverenin yükümlülükleri arasındadır. Tehlike sınıfı ve çalışan sayısı ile taşıdığı nitelikler bakımından uygunsa işverenin kendisi de bu hizmetin yerine getirilmesinde görev alabilir. Çalışanlar arasında bu hizmeti yerine getirecek nitelikte personel bulunmaması ve işverenin de bunun için uygun olmaması durumunda ortak sağlık ve güvenlik birimlerinden hizmetlerin bir bölümünü ya da tamamını yerine getirmek üzere destek almak mümkündür. İşveren görevlendirdiği tüm kişiler için yetki belgesi aramalı ve görevlendirme yapmadan önce çalışan temsilcisinden görüş almalıdır. Görevli kişilerin çalışma saatleri ile yetki, görev ve sorumlulukları hakkında da çalışan temsilcisine ve çalışanlara bilgi verilir.
  • Tehlike sınıfı ve çalışan sayısı ile ilişkili olarak tam zamanlı işyeri hekimi ve iş güvenliği uzmanı çalıştırılması gereken bir işyerinin mevcut olması halinde iş sağlığı ve güvenliği birimi kurar. Tam zamanlı işyeri hekiminin çalıştığı işyerlerinde ayrıca diğer sağlık personeli çalıştırılması zorunlu değildir.
  • İş sağlığı ve güvenliği hizmetlerinin yürütülmesi ile ilgili olarak işverenin personele etkin çalışabilme noktasında kolaylık sağlama, personelin ihtiyaç duyacağı araç, gereç, zaman ve mekân gibi eksiklikleri giderme ve gerekli planlamalar ile düzenlemeleri yapma yükümlülüğü bulunmaktadır.
  • İşveren işyerinde sağlık ve güvenlik hizmeti yürütmek üzere görev yapanlar arasında koordinasyonun ve işbirliğinin sağlanmasından sorumludur. Ayrıca görevli kişi ya da OSGB’nin mevzuat kapsamında yazılı olarak talep ettiği tedbirleri alması gereklidir.
  • İşyerinde çalışanlardan birinin ölümüne ya da maluliyetine neden olacak bir iş kazası ya da meslek hastalığının yaşanmasında ihmali bulunan ve bu durumu yargı kararı ile kesinlik kazanan işyeri hekimi ile iş güvenliği uzmanı hakkında Genel Müdürlüğe bildirimde bulunması gereklidir.
  • İSG-KATİP üzerinden iş sağlığı ve güvenliği ile ilgili konularda Genel Müdürlüğe bilgi vermelidir. Onaylı defterin her an düzenli tutulması ve imzalı olması sağlanmalı ve iş müfettişlerinin talebi üzerine sunulabilecek durumda olmalıdır.
  • İş sağlığı ve güvenliği noktasında işyerinde yürütülen faaliyetlerle ilgili kayıtlar ile işten ayrıldığı tarihten sonraki 15 yıla kadar çalışan sağlık dosyalarını saklamakla yükümlüdür. Çalışanın işyeri değiştirmesi halinde talep geldiği takdirde bu dosyaların bir örneği yeni işyerine gönderilir.

İşverenin bu sorumlulukları üstlenmesi için iş sağlığı ve güvenliği hizmetlerini bizzat yürütmesi gerekli değildir. Kendi çalışanlarından birini bu işi yürütmek üzere görevlendirmiş olması ya da OSGB’den bu noktada hizmet alması, işverenin yükümlülüğünü ortadan kaldırmamaktadır.

Çalışanların Hak ve Yükümlülükleri

İş sağlığı ve güvenliği alanında mevzuat işverenlere büyük bir sorumluluk yüklemiş olmakla birlikte çalışanların da yerine getirmesi gereken birtakım yükümlülükler ve yanı sıra bazı haklar mevcuttur. Öncelikli amaç çalışanın sağlığını korumak ve güvenliğini temin etmektir. 

Bu noktada çalışan kendisini etkileyebilecek bir tehlikeyi tespit ettiğinde işyerinde iş sağlığı ve güvenliği hizmeti vermek üzere oluşturulan bir birim varsa oraya, yoksa işverene durumu bildirerek tedbir alınmasını isteme hakkına sahiptir.

Üstelik bu hizmetlerden yararlanabilmesi için çalışanın ilave bir mali yük altına alınmaması gereklidir.

Çalışanlar ile çalışanları temsil etmek üzere belirlenmiş olan kişiler, iş sağlığı ve güvenliği hizmetlerinin yürütülmesi ile ilgili olarak bilgilendirilmelidir.

Çalışanlar iş sağlığı ve güvenliği ile ilgili olarak yalnızca hak sahibi değildir, aynı zamanda sorumluluk üstlenmesi gereken konular vardır. İşyerindeki çalışma ortamının sağlıklı ve güvenli durumunun korunmasında ve geliştirilmesinde çalışanın da katkısı olmalıdır.

Bu amaçla çalışan, işyerinde görevlendirilen kişiler tarafından verilen ve mevzuata aykırı olmayan talimatları yerine getirmek, yapılan çalışmalarda işbirliği sağlamak zorundadır.

Sağlık muayenesi, eğitim ve bilgilendirme gibi programlara çalışanın katılımı zorunludur.

Çalışanın en önemli sorumluluklarından biri de işin yürütümü için kendisine verilmiş olan koruyucu donanım ile makine ve tesisatı, aldığı eğitim ve talimatlar çerçevesinde ve amacına uygun olacak şekilde kullanmaktır.

Kullandığı araç, gereç ve makineler ile işyeri binalarında sağlık ve güvenliği ciddi anlamda tehdit edecek yakın bir tehlike ile karşılaşan ve koruma tedbirleri yönünden bir eksiklik gören çalışanın çalışan temsilcisine ya da işverene derhal haber vermesi gereklidir.

İş Sağlığı ve Güvenliği Hizmetlerinin Yürütülmesi

İşyerlerinde işyeri hekimi ile iş güvenliği uzmanından oluşan bir iş sağlığı ve güvenliği birimi kurularak bu hizmetler yürütülür. Bu kişilerin işyerinin tehlike sınıfına uygun bir yetki belgesine sahip olması işverenin sorumluluğudur.

Firmamız tarafından gerek iş sağlığı ve güvenliği alanında gerekse bu alanda görevlendirilecek kişilerin yetki belgesini almasını kolaylaştırmak amacıyla çeşitli eğitim programları düzenlenmektedir.

İSGB, çalışan sayısına uygun büyüklüğe sahip bir yerde ve mümkünse giriş katta ve işin yürütüldüğü mekânda kurulmalıdır.

Bu birimlerde Yönetmelikte belirlenen ölçülere uygun olarak işyeri hekimi ve iş güvenliği uzmanı tarafından kullanılmak üzere oda tahsis edilir.

Bu birimlerde yine Yönetmelik ekinde belirtilen araç ve gerecin bulundurulması gereklidir. Yönetmelikte, iş sağlığı ve güvenliği hizmetinde kullanılmak üzere ayrılacak alanlar ile bu alanda bulundurulması gereken araç ve gereç için çalışan sayısı göz önünde bulundurularak düzenleme yapılmıştır.

İşyerinin İSGB oluşturmak için uygun olmaması halinde ya da eksikliklerin bulunması durumunda bir OSGB’den destek alınması mümkündür.

OSGB olarak hizmet verilebilmesi için tam zamanlı görev yapan en az bir adet işyeri hekiminin, iş güvenliği uzmanının ve diğer sağlık personelinin istihdam edilmiş olması gereklidir. Tam zamanlı çalışma şartı, aynı kişinin birden fazla OSGB’de ya da işyerinde çalışmasına engel teşkil etmektedir.

OSGB çalışanlarının kullanacağı alanın büyüklüğü ve özellikleri ile ilgili detaylar da Yönetmelikte yer almaktadır. OSGB tarafından iş sağlığı ve güvenliği ile ilgili hizmet yürütmek amacıyla işverenler ile sözleşme ilişkisi kurulmaktadır.

Burada hizmet verilen sürenin işyerinin tehlike sınıfına ve çalışanlarının sayısına uygun olması gereklidir. Bir OSGB, kurulduğu ilde ve sınır komşusu illerde hizmet verebilme yetkisine sahiptir. Şube açtığı takdirde diğer iller de hizmet kapsamında kabul edilir.

İşin yürütümü birden fazla ili kapsıyorsa bu illerden herhangi birinde kurulmuş olan OSGB diğer illerde şube açmaksızın hizmet verme konusunda yetkili sayılmaktadır.

OSGB’nin üstlenmiş olduğu hizmetlerin tamamıyla ya da kısmen başka bir kurum ya da kişiye devredilmesi mümkün değildir.

İSGB ya da hizmet alımına ihtiyaç olması halinde OSGB, çalışma ortamının sağlıklı ve güvenli bir şekilde oluşturulması konusunda görev ve sorumluluk sahibidir ve konu ile ilgili olarak da çeşitli yetkilerle donatılmıştır.

Bu birimler, çalışma ortamındaki risklere karşı gerekli önleyici ve koruyucu tedbirlerin alınmasında ve düzeltici faaliyetlerin yapılmasında, konu ile ilgili tespitlerini ve önerilerini bildirerek işverene rehberlik etmelidir.

Yürütülen faaliyetlerin iş akışını bozmamasına dikkat edilmelidir. Çalışanların sağlık gözetiminin yapılması da bu birimlerin sorumluluğundadır.

Çalışan sağlığı ve güvenliği ile ilgili olarak sağlık gözetimi yeterli olmayacağından bu birimler tarafından eğitim ve bilgilendirme programları hazırlanmalıdır.

Bu birimler yıllık çalışma planına sahip olmalı ve yıllık değerlendirme raporu ile çalışmaların durumu değerlendirilmelidir.

Çalışma ortamının gözetiminden sorumlu olan bu birimler, sağlık gözetimi sonucunda elde ettikleri bilgiler ile iş kazası ya da meslek hastalığı noktasında çalışanları etkileyebilecek hususları ve bu konularla ilgili olarak yapılan çalışmaları kayıt altına almakla ve yapılan kayıtları gizlilik kurallarına uygun olarak saklamakla yükümlüdür.

İSGB ve OSGB’nin sorumluluk alanlarından biri de acil müdahale gerektiren durumlarla karşılaşılması halinde ne yapılacağı hususudur.

Bu birimler tarafından iş kazası, doğal afet ya da yangın gibi acil müdahaleye ihtiyaç olan durumlar belirlenerek, acil durum planı hazırlanmalı ve yapılacak uygulamaların organize edilmesi konusunda başka birimler ve kuruluşlarla işbirliği yapılmalıdır.

İSGB ve OSGB personeli verdikleri hizmeti yürütürken ve yasal düzenlemelerin öngördüğü tedbirleri uygularken koordinasyon ve işbirliği içinde çalışmalıdır.

Bu işbirliği ve koordinasyon, İSGB ve OSGB ile çalışanlar, çalışan temsilcileri ve işveren arasında da sağlanmalıdır.

Çalışma ortamında sağlık ve güvenlik hizmetinin etkin bir şekilde verilebilmesi, çalışanların iş kazası ve meslek hastalıkları konusunda koruma altına alınması ve acil bir durumda doğru ve zamanında müdahalede bulunulabilmesi bakımından iş sağlığı ve güvenliği uygulamalarının önceden planlanmış olması ve işbirliği ile koordinasyonun her aşamada sürdürülmesi oldukça önemlidir.

OSGB’lerin faaliyetlerinin yürütülmesi sırasında sorumlu müdür olarak görev yapan kişinin bazı yetki ve sorumlulukları bulunmaktadır.

Sorumlu müdürlük görevini yürüten kişi, OSGB’de personelinin görevlendirme takibi, OSGB tarafından tutulması ve arşivlenmesi gereken kayıtların düzeni, Genel Müdürlüğe sunulacak belgelerin hazırlanması, OSGB ile ilgili başvuru işlemlerinin yapılması, yetkilendirme ve vize işlemlerinin takip edilmesi hususunda sorumluluğu söz konusudur.

OSGB’de tam zamanlı olarak görev yapacak olan işyeri hekimi ya da iş güvenliği uzmanı sorumlu müdürlük görevini de aynı zamanda yürütebilmektedir. Genel Müdürlük ile OSGB arasındaki ilişkide muhatap olarak sorumlu müdür kabul edilmektedir.

OSGB’ler faaliyet gösterebilmek için Yönetmelikte belirlenmiş olan nitelikleri taşıyan bir adres göstermek zorundadır.

Başvuru işlemlerinde belirtilen bu adreste yetkili oldukları konular haricinde OSGB tarafından herhangi bir hizmet verilmesi mümkün değildir.

Yetki belgeleri 5 yılda bir vize ettirilmelidir. Yönetmelikte belirlenen şartlara uygun şekilde faaliyet göstermeyen OSGB’nin yetki belgesi iptal edilebilir.

Yetki belgesinin doğrudan iptal edilmesinin en önemli sebebi başvuru belgelerinde gerçeğe uygun olmayan bir durumun tespit edilmesidir.

Ayrıca, bir vize döneminde yetki belgesinin 3 kez askıya alınması ve yetki belgesi askıda olduğu halde OSGB’nin sözleşme yapması ya da hizmet vermesi halinde de yetki belgesi doğrudan iptal edilmektedir. OSGB’nin yetki belgesi ile ilgili iptal işlemi gerçekleştikten sonra kurucu ya da ortaklar tarafından iki yıl içinde yapılan başvurular askıda bırakılmaktadır.

Belgenin doğrudan iptalini gerektirmeyen ancak Yönetmelik kurallarının ihlali sayılan hallerde ise OSGB’lere ihtar puanları uygulanmaktadır.

Bu ihtar puanları toplam 300’e ulaştığından OSGB, yetki belgesinin 6 ay süreyle askıya alınması yaptırımı ile karşı karşıya kalacaktır.

Yetki belgesinin askıya alınması, OSGB’nin Yönetmelikle kendisine verilmiş olan yetkileri kullanamayacağı anlamına gelmektedir.

Yetki belgesinin askıya alınmasını gerektiren başka durumlar da söz konusudur. Buna göre:

  • Yönetmelikle belirlenmiş olan evrakların gerçeğe aykırı bir şekilde düzenlenmesi ve bu durumun da tespit edilmesi halinde 3 ay,
  • Ortaklarda uygunsuzluk bulunduğu bildirilmesine karşın 30 gün içinde bu durumun düzeltilmemesi durumunda 3 ay,
  • Şube ya da irtibat bürosu açarken Bakanlık tarafından belirlenmiş olan kurallara uyulmaması durumunda 6 ay,
  • Yetki sınırlarına dâhil olmayan bir adreste hizmet verildiğinde 6 ay,
  • Hizmet sunumunun bir kısmını ya da tamamını devretmesi durumunda 6 ay,
  • Onay almaksızın adres değiştirildiğinde ya da unvan değişikliği 30 gün içinde bildirilmediğinde 1 yıl süreyle yetki belgesi askıya alınmaktadır.

Genel Müdürlüğün web sayfasında yetki belgesinin iptali ya da askıya alınması ile ilgili duyuru yapılmakta ve ilgililere ayrıca yazılı bildirim yapılmaktadır.

Bu işlemlere karşı Genel Müdürlüğe tebliğden itibaren 10 iş günü içinde itiraz başvurusunda bulunmak mümkündür.

İtirazlar bir komisyon tarafından değerlendirilmekte ve Genel Müdürlük tarafından da komisyon kararları uygulanmaktadır. İptal ya da askıya alma öncesi verilen hizmet ya da imzalanan sözleşmelerle ilgili olarak OSGB’ler hukuki sonuçlardan sorumludur.

Summary
İş Sağlığı ve Güvenliği Hizmetleri Yönetmeliği
Article Name
İş Sağlığı ve Güvenliği Hizmetleri Yönetmeliği
Description
İş Sağlığı ve Güvenliği Hizmetleri Yönetmeliği Hakkında Bilgi Alınız.
Author
Publisher Name
ersintezcan.com.tr
Publisher Logo

Yorum Gönder

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

arrow